13 Gusht 2026

Ndërsa ministri i Turizmit, Kulturës dhe Sportit, Blendi Gonxhja vazhdon të shesë në daljet e tij publike fushata luksoze marketingu dhe t’i prezantojë shqiptarëve një “boom turistik” përrallor, raportet zyrtare të Kontrollit të Lartë të Shtetit (KLSH) e kanë nxjerrë lakuriq të vërtetën. Pas fasadës me reformatime institucionesh e fjalime bombastike fshihet një dëm i përcaktuar financiar prej mbi 240 miliona lekësh, i shoqëruar nga një kaos total në dhënien e licencave, tjetërsimin e bregdetit publik dhe shkatërrimin e mjedisit në Parqet Kombëtare.

Gjetjet e audituesit më të lartë shtetëror rrëzojnë përfundimisht mitin e qeverisë për një turizëm elitar e të qëndrueshëm. Të dhënat zyrtare referuar raportit të auditit të KLSH për vitin 2025 për Ministrinë e Turizmit, e cila ishte pjesë e Ministrisë së Mjedisit, ndërkohë që prej disa muajsh i është bashkuara Kulturës dhe Sportit, ekspozojnë një skemë me procedura abuzive ku pasuria natyrore u është falur subjekteve private për faj të paaftësisë ose bashkëfajësisë administrative, duke i shkaktuar Buxhetit të Shtetit një gropë marramendëse financiare.

Fatura e abuzimit, mbi 240 miliona lekë dëm i drejtpërdrejtë në buxhet

Gjetjet financiare të KLSH-së vizatojnë një skenar ku paratë e taksapaguesve janë shpërdoruar në dy drejtime kryesore: përmes tenderave të fryrë pa asnjë kontroll në terren dhe përmes faljes me vetëdije të taksave shtetërore për privatët e preferuar.

  • Mbi 120,000,000 lekë të munguara nga grabitja e plazheve: Raporti i KLSH-së zbardh faktin tronditës se ndërsa sipërfaqja e plazheve private me shezlongë u rrit frikshëm me deri në 250% në bashkitë më atraktive si Lezha, Himara, Vlora dhe Durrësi, të ardhurat që hynë në arkat e shtetit u rritën me shifra qesharake (vetëm 7% deri 37%). Duke mos aplikuar tarifat reale të qirasë dhe duke lejuar shfrytëzimin e paligjshëm, dikasteri i përgjegjshëm i ka shkaktuar shtetit një dëm mbi 120 miliona lekë nga tarifat e pavjelura.
  • 38,000,000 lekë “dhuratë” biznesit në Parqet Kombëtare: Auditimi në Agjencinë Kombëtare të Zonave të Mbrojtura (AKZM) zbuloi një skandal të hapur ligjor. Kontratat 10-vjeçare të qirasë me subjekte private brenda zonave të mbrojtura u lidhën me tarifën reduktuese prej 500 lekë/m²/vit, duke injoruar tarifën zyrtare ligjore prej 800 lekë/m²/vit për komplekse turistike. Kjo ulje e paligjshme i dha biznesit një dhuratë prej të paktën 38 miliona lekësh të ardhura të papaguara në Buxhetin e Shtetit.
  • Mbi 85,000,000 lekë për marketing “fantazmë”: Më shumë se 85 miliona lekë të shpenzuara për tenderat e promovimit turistik e kulturor (si fushata “Albania Go Your Oën Ëay” apo pjesëmarrja në panaire ndërkombëtare) janë likuiduar për operatorët privatë pa pasur asnjë raport monitorimi në terren dhe pa asnjë konfirmim zyrtar nëse shërbimet u kryen realisht apo mbetën vetëm në letër.

Abuzimet me tenderat e marketingut, shpenzime luksi pa asnjë monitorim

Ndërkohë nën petkun e propagandës për promovimin e Shqipërisë jashtë kufijve, auditimi i KLSH-së provon se tenderat e marketingut ushqejnë një skemë jo-eficiente ku paratë publike derdhen pa asnjë llogaridhënie. Procedurat e prokurimit për fushatat promocionale janë mbyllur me operatorë që nuk plotësonin kriteret teknike e financiare. Dëmi më i madh nuk është vetëm vlera prej dhjetëra miliona lekësh e shpenzuar, por mungesa e plotë e mekanizmave të verifikimit: dikasteri ka miratuar fatura marramendëse pa kërkuar provë fizike apo me shkrime se çfarë produkti promocional ka përfituar shteti shqiptar në këmbim.

Kaosi me licencat e lejet mjedisore, parqet kombëtare të dorëzuara pa kontroll

Sektori i licencimit dhe mbrojtjes së territorit paraqitet në gjendje të plotë anarkie. Në vend që të shërbente si filtri kryesor për ruajtjen e natyrës, ministria e ka kthyer dhënien e lejeve në një formalitet zyre:

  • Leje mjedisore pa VNM dhe pa dëgjime publike: KLSH ka kapur me dhjetëra leje mjedisore të lëshuara për aktivitete ekonomike brenda Parqeve Kombëtare pa u kryer fare Vlerësimi i Ndikimit në Mjedis (VNM) dhe pa zhvilluar dëgjimet e detyrueshme publike me komunitetin vendor.
  • Aktivitet tregtar pa asnjë kontratë: Me qindra subjekte private kanë ushtruar aktivitet ekonomik në bregdet dhe në fondin pyjor pa pasur asnjë kontratë administrative të protokolluar pranë Agjencisë Kombëtare të Bregdetit (AKB) apo bashkive.
  • Anashkalimi i klasifikimit të hoteleve: Me qindra hotele e resorte luksoze në gjithë Shqipërinë vazhdojnë të ushtrojnë aktivitet pa u certifikuar zyrtarisht me “yje”, duke i shmangur taksimit të saktë dhe duke shkelur çdo standard sigurie e shërbimi ndaj konsumatorëve.

Ndotja e bregdetit e rëndohet, shifrat alarmante të KLSH-së

Por pasojat e këtij kaosi administrativ janë mjedisore dhe mbarë qytetare. Propaganda për “Rivierën Shqiptare” përplaset me bilancet e kërkimeve të auditimit mjedisor:

  • 30% e pikave të bregdetit janë të ndotura: Raporti i monitorimit të ujërave të larjes zbardh se rreth 30% e pikave në bregdetin shqiptar rezultojnë në Kategorinë D (cilësi kritike/e ndotur) për shkak të derdhjes së ujërave të zeza pa përpunim.
  • Rënia e plazheve me cilësi të shkëlqyer: Numri i plazheve me cilësi të shkëlqyer ujore u rrokullis nga 106 në vetëm 34 pika në shkallë vendi, si pasojë e dështimit të institucioneve për të detyruar bizneset të ndërtojnë impiante filtruese.

Super-ministria e Blendi Gonxhes, shkrirje institucionale apo përpjekje për të falur abuzimet?

Megjithatë vendosja e Blendi Gonxhjes në krye të mega-dikasterit, ku u bënë bashkë Turizmi, Kultura dhe Sporti po shfaq të gjitha simptomat e një manovre për të “reformatuar” përgjegjësitë dhe për të humbur gjurmët e një dështimi financiar me përmasa marramendëse. Të dhënat e KLSH-së referuar raportit auditues tregojnë se mbingarkesa administrative nuk ka sjellë asnjë përmirësim në kontrollin e territorit apo në vjeljen e taksave.

Përkundrazi, krijimi i kësaj super-strukture po shërben si një mur burokratik për të shpërndarë përgjegjësinë e drejtpërdrejtë për më shumë se 240 miliona lekë dëm financiar. Përballë këtij raporti zyrtar me shifra e fakte, pyetja mbetet vetëm një: A do të ketë hetime e ndëshkueshmëri ligjore për këtë gropë financiare, apo përgjegjësia do të mbytet në daljet e radhës televizive të ministrit Blendi Gonxhja?